Kennisbankartikel
Automatisch en handmatig testen.
Wat een scanner kan vaststellen, wat een mens moet beoordelen, en waarom je beide nodig hebt.
Bijgewerkt op 1 september 2026
In het kort
- Een geautomatiseerde scan vindt ongeveer 30 tot 50 procent van de echte toegankelijkheidsproblemen.
- Van de 55 WCAG-criteria die wij aanhouden, raakt de scanner er 31 automatisch of gedeeltelijk.
- De rest vraagt een menselijk oordeel: of een linktekst klopt in zijn context, of een alternatieve tekst de afbeelding echt beschrijft.
- Je hebt beide nodig. De scan houdt het bij, de mens beoordeelt en beslist.
Wat een scan wel en niet vindt.
Een geautomatiseerde scan is snel, consistent en kan elke pagina op elk moment opnieuw controleren, maar hij vindt niet alles. Onderzoek uit 2017 van de Britse Government Digital Service zette de beste losse tool op 41 procent van geplante fouten in een testpagina. Deque, de maker van de scanengine die Wexlo gebruikt, rapporteert zelf 57 procent, maar telt dan losse instanties in plaats van soorten problemen. Contrastfouten herhalen zich tientallen keren op één pagina, een toetsenbordval maar één keer.
Wexlo houdt daarom de lagere schatting aan: geautomatiseerd scannen vindt ongeveer 30 tot 50 procent van de echte toegankelijkheidsproblemen.
De grens loopt soms binnen één criterium.
Wat een machine goed kan
- Meetbare waarden zoals contrastverhoudingen
- Ontbrekende technische labels en attributen
- Detecteerbare code- en ARIA-patronen
Wat een mens moet beoordelen
- Of een alt-tekst de afbeelding goed omschrijft
- Of de leesvolgorde in context logisch is
- Of instructies begrijpelijk zijn
- Of de site werkelijk bruikbaar is met een schermlezer
Contrast (WCAG 1.4.3) staat in onze eigen criteriumkaart bewust op "gedeeltelijk" automatisch: de contrastengine kan een achtergrond met een decoratieve afbeelding niet altijd bepalen en geeft dan geen oordeel. Van de 55 WCAG 2.2 A/AA-criteria test onze scanner er 31 automatisch of gedeeltelijk automatisch.
Waar de grens ligt.
Van de 55 WCAG 2.2 A/AA-criteria test onze scanner er 31 automatisch of gedeeltelijk automatisch. De rest vraagt een mens.
31
Machine kan het toetsen
Automatisch of gedeeltelijk automatisch, zoals contrastwaarden en ontbrekende labels.
24
Alleen een mens kan het beoordelen
Zoals of een alt-tekst klopt, of de leesvolgorde logisch is, of de site werkt met een schermlezer.
31 van 55 gaat over hoevéél criteria we kunnen raken, niet over hoeveel problemen we vinden. Dat laatste ligt lager, rond 30 tot 50 procent, want binnen één criterium kan een scan nog steeds iets missen.
Bronnen
- Government Digital Service, 2017
Vergelijkend onderzoek naar geautomatiseerde toegankelijkheidstools, 143 bewust ingebouwde fouten.
- Deque, axe-core
Eigen dekkingsclaim van 57 procent, geteld per losse fout in plaats van per soort probleem.
- Wexlo-criteriumkaart
55 criteria totaal, 31 machine-getest, 1.4.3 als gedeeltelijk. Onze eigen kaart, per criterium na te lopen.
Test één pagina van je eigen site.
Gratis en zonder account. Liever eerst een vraag? Stel hem via het contactformulier.